spekkie en sproetEen heel gewone woensdagmiddag. Een meisje huppelt blij de winkel binnen en roept: ‘Kijk eens mama, ze hebben Spekkie en Sproet! Dat is hartstikke leuk.’
De moeder pakt het boek en oordeelt: ‘Nee hoor, dit is maar AVI-6. Jij kunt makkelijk een AVI-7 aan.’
Nog een voorbeeld. Twee jongetjes mogen ieder een boek uitkiezen. De een zegt op een pesterig toontje tegen de ander: ‘Ik heb lekker al AVI-4 en jij pas AVI-3. Puhuh!’

Voor wie niet weet waar we het hier over hebben: ‘AVI’ staat voor ‘Analyse van Individualiseringsvormen’. Een hele mond vol, ja. Het is een systeem met verschillende leesniveaus. Beginnende lezertjes starten op AVI-1 en klauteren zo langs alle niveaus verder tot ze uiteindelijk ‘AVI-uit’ zijn en - technisch gezien - elke tekst kunnen lezen.

Logo-Kinderboekenweek-2011‘Kinderen lezen steeds minder,’ melden sombere berichten in de krant. ‘Ze hangen achter de computer, kijken tv, moeten naar streetdance, citotoetstraining of saxofoonles…’ Best mogelijk dat die niet-lezers bestaan. Alleen: ik ken ze niet. De kinderen die tijdens de Kinderboekenweek vrolijk de winkel binnen stuiteren, zien er stuk voor stuk uit alsof ze niets liever willen dan de hele dag stapels boeken om zich heen.

In de prentenboekenhoek strekt een peuter gretig haar handjes uit naar Nijntje Pluis. Twee kleuters zitten op hun knieën voor Het Muizenhuis van Karina Schaapman en wijzen opgewonden naar de prachtige foto’s. Een jongen wil weten wanneer nou eindelijk De Grijze Jager deel 11 uitkomt, want de andere tien heeft hij allemaal al drie keer uit.

kinderboekenweek2011Het thema van de komende Kinderboekenweek is Helden – over dapper durven zijn. Aan helden is in kinderboeken uiteraard geen gebrek: van je eigen papa -die natuurlijk is een held is-, gaat het via Kikker van Max Velthuijs naar Meester Jaap - de held op sokken, voor je bij de bijna klassieke helden als Tiuri met het Witte Schild of Rudolf Wega van Amstelveen arriveert. Bovendien verschijnen er nu stapels nieuwe heldenboeken: Hoe word ik een held?, Superhelp!, Het geheim van held nummer zes…Helden te kust en te keur.

Een beetje held kan vliegen. Maar Super-Grover en Batman zijn slechts zielige stumpers vergeleken bij de allerbeste held van de wereld: Karlsson van het Dak! Karlsson is bedacht door Astrid Lindgren en in haar boek vliegt hij op bladzijde vijf je leven binnen om vervolgens nooit meer te verdwijnen.

grijze jager 1‘Welles!’ roept het meisje boos. ‘Het is wél voor meisjes!’
Haar moeder leest met gefronste wenkbrauwen de achterkant van De Grijze Jager. ‘Maar dit gaat over ridders,’ zegt ze. Ze kijkt erbij of al die ridders op een rij klaarstaan om haar dochters eer te roven. ‘Rídders. En óórlog.’
‘Dat vind ik leuk,’ stampvoet het meisje. ‘Het is spannend!'
Haar moeder legt De Grijze Jager terug op de stapel. ‘Een jongensboek,’ vonnist ze.

Een jongensboek? Aparte jongens- en meisjesboeken, dat was toch een station dat ergens in de jaren ’70 werd gepasseerd? Moderne ouders die de rollen in Jip en Janneke omdraaiden – Jip speelde lief met zijn fornuisje en was bang voor een spin, terwijl Janneke intussen lekker op de piano klauterde – die vonden het prima als hun dochter een paar jaar later Arendsoog uit de bibliotheek haalde. Nu zoonlief nog even De olijke Tweeling laten lezen en dan was de boekenemancipatie voltooid.

dummie de mummieNiets is leuker dan een groep kinderen die mag meebeslissen over de nieuwe boeken voor de schoolbibliotheek. In de klas is er al heel wat aan zo’n uurtje Kinderboekwinkel vooraf gegaan. Wat moeten worden aangeschaft? En nog belangrijker: wie mogen als afgevaardigden mee om die boeken te kopen?

De gelukkigen komen met rode wangen binnenstuiteren. Ze hebben een beduimeld verlanglijstje bij zich en zien eruit alsof ze van opwinding niet hebben geslapen. Ze rennen naar de kasten, wijzen opgetogen naar de boeken.
Een kind uit groep vier ontdekt de Stiltonplank. ‘Ze hebben ze hier allemaal!’ schreeuwt ze.
‘Niet alleen die Muisboeken kiezen!’ waarschuwt de juf.
Het meisje uit groep acht wil Dat heb ik weer van Carry Slee, de zuurstokroze 100%-boeken en de laatste Hoe overleef ik. Wel allemaal voor meisjes… Tja. ‘Je moet Leven van een Loser nemen,’ adviseert het jochie uit groep zeven. ‘Cool!’
‘Jongens, dat soort boeken hebben we toch al,’ waarschuwt juf. Terwijl haar leerlingen gretig grijpen naar Geronimo Stilton en Dummie de Mummie, bekijkt ze de titels die dit jaar een Zilveren Griffel ontvangen. ‘Ik moet toch ook verantwoorde boeken kopen,’ zucht ze, terwijl ze het bekroonde En? van Crowther openslaat.