oorlogswinter klassiek 200Het was in 1979. Vrijdagmiddag was een middag om je de hele week op te verheugen. Nadat de taallesjes waren gemaakt en de sommen van het bord geveegd, pakte de juf het boek uit de kast. Je schoof je stoel een stukje achteruit, zette je ellebogen op tafel en leunde met je kin in je handen. Er werd voorgelezen. Uit Oorlogswinter van Jan Terlouw.
Elke vrijdagmiddag leefde een klas vol elf- en twaalfjarigen mee met Michiel, een heel gewone jongen van vijftien, die in de winter van 1944/45 heel ongewone dingen meemaakte. Dankzij zijn buurjongen Dirk raakte hij per ongeluk betrokken bij het verzet en moest hij voor een Engelse piloot zorgen, een piloot met een gebroken been, die in een hol in het bos verborgen zat.

Toen de juf aankwam bij hoofdstuk zes, werd het muisstil in de klas. Er was een dode Duitser in het bos gevonden. Als wraak namen de Duitsers tien mannen uit het dorp gevangen, waaronder de burgemeester, de vader van Michiel. Daarop volgde een aantal beklemmende bladzijden, waarop de angst van Michiel zo voelbaar was, dat je zelf zat mee te rillen. Wanneer de dader van de moord zich niet zou melden, werden alle tien de mannen opgehangen aan de bomen op de Brink.
En toen was het ineens kwart voor vier en ging de schoolbel en moesten we een week wachten voor we wisten hoe het verder ging.

Het is alweer december. Traditiegetrouw vragen we ons af: wat viel het afgelopen jaar op in Kinderboekenland? Wat waren de mooiste boeken, zijn er nieuwe trends te bespeuren en wat gebeurde er allemaal in onze winkels?

odysseus 125In 2015 verschijnen er opvallend veel boeken met bijzondere illustraties. Zo mooi anders bijvoorbeeld is een gedichtenprentenboek waarin verschillende Lemniscaat-illustratoren een (bekend) gedicht uitkiezen en daar een heel nieuw beeld bij maken.
Ook de nieuwe uitgave van Odysseus is erg mooi: de tekst van Daan Remmerts de Vries wordt ondersteund door meer dan prachtige prenten van vele Nederlandse illustratoren.
vuurvogel 125De nieuwe uitgave van De Vuurvogel blinkt werkelijk uit: Charlotte Gastaut tovert het Russische sprookje op papieren kantwerk. Eén nadeel aan zo’n kunstwerkje: dit boek kun je maar beter uit de buurt van onderzoekende kleine handjes houden.

lamentijnenWat tien jaar geleden heel gewoon was, komt nu niet zo vaak meer voor: kinderen die een spreekbeurt gaan houden en in de Kinderboekwinkel zoeken naar een boek over hun onderwerp. Nu, boeken over cavia’s, paarden of voetbal zijn er genoeg, dus meestal lukte dat wel.
Sinds Google bestaat, neemt het aantal spreekbeurtkinderen bij ons af. Heel af en toe komt er een kind binnen dat zegt: ‘Ik zoek een boek over lamantijnen, want daarover gaat mijn spreekbeurt.’ Dan vraag je voorzichtig: ‘Ehm, wat is een lamantijn?’ Het kind kijkt je aan met een gezicht van weet-u-dat-niet-eens? en roept verbijsterd: ‘Dat zijn zeekoeien!’
Ah, juist ja. Je kijkt op het plankje met boeken over dieren die in de zee leven en zowaar: er bestaat een boek over lamantijnen. Kind blij en de moeder zegt tevreden: ‘Jullie hebben echt alles.’ En dat is leuk om te horen, want zo’n toevalstreffer hebben we niet elke dag.

logos griffels en penselenHet is weer bijna Kinderboekenweek en dat betekent dat de jaarlijkse discussie losbarst: welk boek zal dit jaar bekroond worden met de Gouden Griffel? Negen boeken ontvingen in juni ‘Zilver’, zeven daarvan maken kans op de hoofdprijs. De andere twee – De krijtjes staken van Drew Daywalt en Bruno is een superheld van Håkon Øverås – zijn vertalingen en dingen om die reden niet mee voor Goud.

Wie zijn de overige kanshebbers?
In de categorie ‘tot zes jaar’ is Soms laat ik je even achter van Daan Remmerts de Vries bekroond. Niemand van ons verwacht voor dit boek Goud; het bevat weinig tekst en is vooral mooi in combinatie met de illustraties.

Jolineke tipt Een afspraakje in het bos van Sylvia Vanden Heede, bekroond in de categorie ‘vanaf zes jaar’. ‘Een leuk boek met verschillende dieren, die elk hun eigen karakter hebben, beschreven zoals alleen Sylvia Vanden Heede dat kan,’ zegt zij.

Kinderboekenweek 2015Raar maar waar. De Kinderboekenweek van 2015 gaat over techniek, natuur en wetenschap. Geen onderwerp waar je volop fictie over vindt, wel zijn er in de informatieve hoek stapels boeken rondom dit thema. En natuurlijk stromen de nieuwe boeken vol ‘weetjes’ deze maand binnen. Ze liggen in onze winkels uitgestald en veel kinderen zitten er vol aandacht in te lezen.

Zo ook de jongen van een jaar of tien, die een boek mag uitkiezen. Zijn moeder staat al met Koning van Katoren in haar hand, maar daar haalt zoonlief zijn neus voor op. Veel te dik. Intussen grijpt hij al naar het minstens zo dikke Het raadsel van alles wat leeft van Jan Paul Schutten –  Op school gelezen. Zó vet, mam!  – bekijkt Hé aardbewoner van Marc ter Horst en kiest dan Waarom achtbanen te gek zijn van Esther Walraven. Drie boeken in het informatieve genre. Hij trekt zijn jas uit, gaat op de grond zitten en is in een mum van tijd verdiept in allerhande weetjes over menselijk gedrag.
‘Maar je moet lézen!’ klaagt zijn moeder. ‘Je juf zegt het ook. Kies nou eens een echt boek.’ Vertwijfeld houdt ze Koning van Katoren omhoog.